Logo
Het is nu 22 aug 2026, 22:12



Antwoord op onderwerp  [ 4 berichten ] 
 Katapultkogel? 
Auteur Bericht
Online
Avatar gebruiker

Geregistreerd: 17 aug 2023, 15:50
Berichten: 660
Antwoord met een citaat
Bericht Katapultkogel?
Materiaal: steen (vrij zacht)
Afmeting: ± Ø10 cm
Gewicht: geen weegschaal helaas

Tijdens mijn verblijf in de finca van m'n dochter in Capres, provincie Murcia (Spanje) vond ik deze stenen bal op een terras-akker van een buurman. De stenen daar zijn allemaal scherp, er ligt werkelijk niets ronds tussen. De Romeinen zaten daar destijds (bv. thermaalbad in het nabij gelegen Fortuna) dus deze bal deed me denken aan een kogel voor een katapult uit die tijd. Deze bal is niet helemaal rond, maar wel bijna. Ik heb de bal aan de buurman gegeven, die was er blij mee.
Kan iemand bevestigen dat dit een katapultkogel is? Welke tijd?


Je hebt de vereiste permissies niet om de toegevoegde bestanden aan dit bericht te zien.

_________________
Groet, Godfried


20 aug 2026, 22:04
Profiel
Moderator
Avatar gebruiker

Geregistreerd: 12 okt 2011, 11:31
Berichten: 7313
Antwoord met een citaat
Bericht Re: Katapultkogel?
Ik denk niet dat dit een balista katapult kogel is ik denk eerder een steen die heel mooi rond afgesleten is
Een Romeinse grote aardenwerken kogel (gemaakt van gebakken klei/terracotta) is doorgaans een zware projectiel, een zogenaamde ballista-kogel of slingerkogel. Deze werden door het Romeinse leger afgeschoten met torsiegeschut (ballista's) of grote slingers om vijandelijke linies, verdedigingswerken of gebouwen te vernietigen.Kenmerken & WerkingFunctie: Artilleriemunitie. Lichtere kogels werden gebruikt met handwapens (slingers), maar de grotere kogels van klei waren ontworpen voor mechanische werpmachines.Materiaal: Gebakken aardenwerk in plaats van steen of lood. Klei had als voordeel dat het relatief makkelijk en goedkoop lokaal te produceren was op plekken waar geen geschikte natuursteen voorhanden was.Afmetingen: De doorsnede en het gewicht variëren flink. Vaak hebben ze het formaat van een stevige grapefruit of meloen.Locaties in Nederland: Dergelijke kogels worden geregeld gevonden in de buurt van voormalige Romeinse grensforten (limes), zoals in het Gelderse rivierengebied of bij forten in de omgeving van Alphen aan den Rijn.
Gr marin

_________________
http://members.casema.nl/mm.driedijk/

ik verzamel fibula s
heb je er niks mee denk aan mij
ruilen kan ook


20 aug 2026, 23:25
Profiel WWW
ERELID
Avatar gebruiker

Geregistreerd: 30 apr 2008, 21:28
Berichten: 7187
Woonplaats: Silversun
Antwoord met een citaat
Bericht Re: Katapultkogel?
Mischien een wrijf steen tbv maken van meel .

Gr Niels

_________________
toInfinityandBeyond


21 aug 2026, 07:56
Profiel
Online
Avatar gebruiker

Geregistreerd: 17 aug 2023, 15:50
Berichten: 660
Antwoord met een citaat
Bericht Re: Katapultkogel?
Dank voor de reacties!

Iedere suggestie is behulpzaam, omdat dit anderen weer op ideeën brengt.

Balista kogels zijn hier in NL en elders vaak gebakken omdat er op veel plaatsten geen zachtere steensoorten, geschikt voor het maken van kogels, voorhanden zijn. Op de vondstlocatie komt op sommige plaatsen zeebodem uit het krijt aan de oppervlakte. Ik vond er enkele fossielen uit deze periode (zee-egels, belemieten en een ammoniet-afdruk) en de geologische kaart van deze omgeving bevestigd dat. De stenen die ik daar op de akkers vond zijn een soort mergel, maar dan harder dan de mergel die ik uit Zuid-Limburg ken. De gevonden kogel is gemaakt van dat materiaal. Op dezelfde akkers zie je ook heel veel stenen die afkomstig zijn van een nabij gelegen heuvel met stijle wanden. Deze zijn allemaal scherp en veel harder. Wat ik, na velen uren zoeken en rondstruinen daar, vrijwel zeker weet is dat de gevonden bal niet natuurlijk gevormd is. Ik heb gisteren nog wat gezocht op internet en zag dat balista's, in veel verschillende maten, in Spanje tot in de 16e eeuw gebruikt werden.
Een suggestie die me net te binnen schiet is dat dit soort ballen misschien vervaardigd werden om vanaf een hoger gelegen positie met de hand omlaag gegooid te worden (er zijn veel hoogte verschillen rondom de vondstlocatie). Door de ronde vorm blijven deze dan doorrollen en kunnen veel meer schade aanrichten dan niet ronde stenen.

Een wrijfsteen is het waarschijnlijk niet, ik heb er één gevonden hier in NL (denk ik). Deze zijn platter, een ronde wrijfsteen van deze afmeting is heel onhandig. Bovendien is de steensoort van mijn vondst daar weer te zacht voor.

Mijn conclusie:
Ik denk dat we nooit met zekerheid kunnen zeggen wat de precieze functie van deze stenen bal is geweest en uit welke tijd deze stamt.

_________________
Groet, Godfried


21 aug 2026, 17:15
Profiel
Geef de vorige berichten weer:  Sorteer op  
Antwoord op onderwerp   [ 4 berichten ] 

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: redbad en 2 gasten


Je mag geen nieuwe onderwerpen in dit forum plaatsen
Je mag niet antwoorden op een onderwerp in dit forum
Je mag je berichten in dit forum niet wijzigen
Je mag je berichten niet uit dit forum verwijderen
Je mag geen bijlagen toevoegen in dit forum

Ga naar:  
Powered by phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group.
Designed by STSoftware for PTF.
phpBB.nl Vertaling - Hosted by FFXS.nl