Friese boer, oord Friesland
VOORZIJDE: Friese edelman (naar Saksisch voorbeeld) naar rechts met zwaard over de schouder. Links van het borstbeeld staat de letter F en rechts de letter O. Deze afkorting wordt uitgelegd als Frisia Ordines (Friese staat) maar ook als Friese oord.
TEKST: : NISI. DOMINVS NOBISCVM. (of variant). Dit betekent: tenzij de Heer met ons is.
KEERZIJDE: Fries wapenschild met een parelkroon en een onderzijde die in een puntje uitloopt. De bovenzijde van het wapen heeft links en rechts een uitstulping. In het wapen twee gaande leeuwen boven elkaar die recht voor zich uit kijken. Onder en naast het wapen zitten krulversieringen.
TEKST: MO: NOVA: ORDINVM: FRIS. en jaartal: (of variant). De tekst is voluit: moneta nova ordinum Frisiae, en betekent: nieuwe munt van de staat Friesland.
Wettelijk voorschrift: (mij) niet bekend. Het schijnt dat de Friese oorden van het gewicht zijn dat ook in Zeeland werd gehanteerd voor de oorden. Uit een mark kwamen dan ca. 58 stuks wat een gewicht oplevert van 4,24 gram per stuk. In de praktijk viel dit gewicht echter altijd lager uit.
Het woord oord nog lang gebruikt in Friesland
Het volgende stukje is een samenvatting van een artikel gepubliceerd door Marie de Man in het Tijdschrift voor Munt en Penningkunde 1902 blz.299. De informatie was aangedragen door de heer Joh. Winkler uit Haarlem.
Een rijmpje uit de Friese volkstaal om jongeren zuinigheid te leren:
"Twa skeissen is in oartsen,
Twa oartsen is in botsen,
Twa botsen is in stoer,
Dij dat net wit, dij wint net oer !"
Vertaald:
"Twee duiten is een oordje,
Twee oordjes is een halve stuiver,
Twee halve stuivers is een stuiver,
Die dat niet weet, die wint niet over !"
In het Fries zei men ook niet "dit kost twee gulden en vijfenzeventig cent" maar: "dat jildt trije goune min in oard". Vertaald: "dat kost drie gulden min een vierde deel". Ook: "fjouwer mingelen min in oard molke". Vertaald: "vier liter min een kwart liter melk (3 3/4 liter melk)".
